Łódź: Pogrzeb Stu Straconych

20 marca w Lesie Lućmierskim pochowane zostaną szczątki ofiar niemieckich egzekucji, dokonanych w Zgierzu i okolicach w czasie II wojny światowej. Mieszkańcy Łodzi będą mogli dojechać na pogrzeb specjalnie zorganizowanym kursem autobusów MPK.

Autobusy wyjadą o godz. 10 z przystanku przy pl. Wolności w Łodzi. Uroczystości rozpoczną się o godz. 11.00 mszą świętą w kościele pw. św. Katarzyny Aleksandryjskiej w Zgierzu. Dwie godziny później w Lesie Lućmierskim odbędzie się pogrzeb Stu Straconych.

Głównym organizatorem uroczystości, odbywających się w 75. rocznicę brutalnej egzekucji, jest Łódzki Urząd Wojewódzki. Przygotowanie uroczystości odbyło się we współpracy z  Kurią Metropolitalną Łódzką, Instytutem Pamięci Narodowej, miastem Zgierz i Urzędem Miasta Łodzi.

Historia setki zabitych zaczyna się od aresztowania żołnierza podziemia. Podczas ujawniania składowiska broni sierżant Józef Mierzyński zabił dwóch gestapowców i uciekł. Zemsta hitlerowców była okrutna – w życie wcielili zapowiedź rozstrzelania 50 Polaków za każdego zabitego Niemca. 20 marca 1942 r. na zgierski Plac Stodolniany (dziś – Stu Straconych) zagoniono sto osób, nie tylko ze Zgierza, ale też np. Koła, Kalisza, Łodzi, Bełchatowa, Łasku, Pabianic, Turku, Wielunia.

Wśród rozstrzelanych byli m.in prof. Władysław Dzierżyński (brat Feliksa), czy mec. Kazimierz Józef Kowalski, szef przedwojennego Stronnictwa Narodowego. Zwłoki wrzucono do wspólnego dołu w Lesie Lućmierskim, między Zgierzem a Emilią, zasypano ziemią. Żeby zatrzeć ślady zbrodni, ciała przeniesiono w inne miejsce i spalono na stosie.

Jednak w miejscu pierwotnego pochówku zachowały się szczątki kości, monety, łuski karabinowe. Takie znaleziska wykopali łódzcy archeolodzy, którzy pod kierunkiem dr. Olgierda Ławrynowicza z Uniwersytetu Łódzkiego badali kwatery, gdzie pierwotnie zagrzebano Stu Straconych. Odnalezione szczątki, a zachowało się ich bardzo niewiele, badają genetycy, na czele z dr hab. Renatą Jacewicz z Uniwersytetu Medycznego w Łodzi.

po poniedziałkowych uroczystościach naukowcy będą pobierać materiał genetyczny od krewnych stu straconych do porównania z zachowanymi szczątkami. Takie pobranie jest absolutnie bezbolesne – to wymaz z policzka. Kto wie lub podejrzewa, że jest rodziną któregoś z zabitych, może poddać się badaniu.

Źródło informacji: Łódzki Urząd Wojewódzki